Yürütme · YÖNETMELİKLER
Demiryolu Uygunluk Değerlendirme Kuruluşları Yönetmeliği
2 Temmuz 2025 ÇARŞAMBA
Resmî Gazete
Sayı : 32944
YÖNETMELİK
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığından:
DEMİRYOLU UYGUNLUK DEĞERLENDİRME KURULUŞLARI YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; uygunluk değerlendirmesi yoluyla demiryolu araçlarının ve altyapısının veya bunlarda kullanılan her türlü malzemenin, ekipmanın, alt sistemin ve bunların bakımlarının, kullanımlarının, işletimlerinin ve gereği halinde yapılacak değişikliklerin ilgili teknik düzenlemeye uygunluğunu muayene eden, test eden ve belgelendiren kuruluşların asgari nitelikleri, çalışma usul ve esasları ile Türkiye’nin uluslararası yükümlülükleri gereğince ilgili taraflara bildirimini düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, demiryolu alanında faaliyet gösteren onaylanmış kuruluşların (NoBo), atanmış kuruluşların (DeBo), değerlendirme kuruluşlarının (AsBo), UTP değerlendirme kuruluşlarının ve ECM sertifikasyon kuruluşlarının görevlendirilmesi ve faaliyetleri ile ilgili usul ve esasları kapsamaktadır.
Dayanak
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 5/3/2020 tarihli ve 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanununun 14 üncü maddesine, 26/9/2011 tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma ve Altyapı Alanına İlişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesine, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 477 inci maddesine ve Uluslararası Demiryolu Taşımalarına İlişkin Sözleşmenin (COTIF) G Ek’inin (ATMF) 5 inci maddesinin ikinci fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) AB: Avrupa Birliğini,
b) AK: Avrupa Komisyonunu,
c) Akreditasyon: Bir ulusal akreditasyon kurumu tarafından, bir uygunluk değerlendirme kuruluşunun belirli bir uygunluk değerlendirme faaliyetini yerine getirmek üzere ilgili ulusal ve uluslararası standartların belirlediği gerekleri ve uygulanabildiği yerlerde ilgili sektörel düzenlemelerde öngörülen ek gerekleri karşıladığının tespitine ve resmî kabulüne ilişkin kamu faaliyetini,
ç) Atanmış kuruluş (DeBo): Ulusal demiryolu altyapı ağında kullanılması amaçlanan demiryolu materyallerinin, araçlarının, emniyet kritik süreçlerini ve demiryolu emniyetini ilgilendiren karar ve faaliyetlerin ulusal kurallara uygunluğunu değerlendirerek belgelendirmek üzere Bakanlık tarafından görevlendirilen ve internet sitesinde yayımlanan uygunluk değerlendirme kuruluşunu,
d) ATMF: COTIF Sözleşmesinin G Ek’i olan, uluslararası trafikte kullanılan demiryolu malzemesinin teknik kabulüne ilişkin tek tip kuralları,
e) Ayrılma noktası: İltisak hattı üzerinde bulunan, ulusal demiryolu altyapı ağı ile özel kullanıma ait demiryolu altyapısını birbirinden ayırarak kurumların sorumluluk sınırını belirleyen noktayı,
f) Bakanlık: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığını,
g) Bakımdan sorumlu kuruluş (ECM): Demiryolu araçlarının bakımı için COTIF bakımdan sorumlu kuruluş düzenlemesine göre sertifikalandırılmış ve ERADIS’te yayımlanan kuruluşu,
ğ) Ciddi risk taşıyan ürün: Risk değerlendirmesine dayanması ve ürünün normal ve öngörülebilir kullanımının dikkate alınması kaydıyla, zarara yol açabilecek bir tehlikenin gerçekleşme olasılığı ve zararın ciddiyetinin büyüklüğünün birlikte ele alınması neticesinde, riskin etkisi kısa vadede ortaya çıkmayan vakalar da dâhil olmak üzere, yetkili kuruluşların acil müdahalesini gerektiren risk taşıyan ürünü,
h) COTIF: Uluslararası Demiryolu Taşımalarına İlişkin Sözleşmeyi,
ı) Değerlendirme kuruluşu (AsBo): COTIF Sözleşmesinin UTP GEN-G kapsamında, demiryolu materyallerine, emniyet kritik süreçlere ve demiryolu emniyetini etkileyebilecek karar ve faaliyetlere ilişkin ortak emniyet yöntemine göre yapılan analizlerin uygunluğunu değerlendirerek belgelendirmek üzere Bakanlık tarafından görevlendirilen ve internet sitesinde yayımlanan uygunluk değerlendirme kuruluşunu,
i) Demiryolu altyapısı: Demiryolunu oluşturan zemin, balast, travers ve ray ile elektrifikasyon, kontrol, kumanda, sinyalizasyon, haberleşme sistemleri dahil olmak üzere tüm elektromekanik sistemleri ve bunların tamamlayıcısı her türlü sanat yapısı, köprüler, tüneller, tesis, gar ve istasyonlar, lojistik ve yük merkezleri ve bunların eklentileri ile ayrılma noktasına kadar iltisak hatlarını,
j) Demiryolu altyapı işletmecisi: Tasarrufundaki demiryolu altyapısını emniyetli bir şekilde işletmek ve demiryolu tren işletmecilerinin hizmetine sunmak hususunda Bakanlıkça yetkilendirilen kamu tüzel kişilerini ve şirketleri,
k) Demiryolu aracı: Hat yapım, bakım, tamir, ölçüm makinaları ve kontrol araçları dâhil olmak üzere vagonlar, lokomotifler, tren setleri ile her türlü çeken ve çekilen araçları,
l) Demiryolu materyali: Demiryolu araçları ve altyapısı ile bunlarda kullanılan her türlü malzeme, ekipman ve alt sistemi,
m) Demiryolu tren işletmecisi: Ulusal demiryolu altyapı ağı üzerinde yük ve/veya yolcu taşımacılığı yapmak üzere Bakanlık tarafından yetkilendirilen kamu tüzel kişilerini ve şirketleri,
n) ECM sertifikasyon kuruluşu: COTIF’in G Ek’i olan ATMF’nin, A Ek’i ECM Düzenlemesi doğrultusunda ECM’leri ve bakım fonksiyonu sertifikasına başvuran kuruluşları belgelendirmek üzere Bakanlık tarafından görevlendirilen ve internet sitesinde yayımlanan uygunluk değerlendirme kuruluşunu,
o) ERA: Avrupa Birliği Demiryolu Ajansını,
ö) ERADIS: Avrupa Demiryolu Ajansının Emniyet ve Karşılıklı İşletilebilirlik Veri Tabanını,
p) GBOK: Gümrük Birliği Ortak Komitesini,
r) Görevlendirme Belgesi: Bakanlık tarafından, uygunluk değerlendirme veya sertifikasyon kuruluşlarının görevlendirilmesi için düzenlenen, Ek-5’te yer alan örnek formatı verilen belgeyi,
s) Hizmet sağlayıcı: Bu Yönetmelik kapsamında, demiryolu altyapı ve/veya demiryolu tren işletmecilerine cer gücü, akaryakıt, lojistik, yük kontrol, elleçleme, eğitim, bakım, onarım, manevra, tasarım, yapım ve haberleşme gibi destek hizmetleri veren kamu tüzel kişileri, şirketleri ve alt yüklenicileri,
ş) İmalatçı: Demiryolu materyallerini imal ederek veya tasarımını veya imalatını yaptırarak kendi isim veya ticari markası ile piyasaya arz eden gerçek veya tüzel kişiyi,
t) Majör uygunsuzluk: Demiryolu emniyetini doğrudan etkileyen olumsuzlukları,