Yürütme · YÖNETMELİKLER
Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik
21 Ocak 2025 SALI
Resmî Gazete
Sayı : 32789
YÖNETMELİK
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
ELEKTRİK PİYASASI DENGELEME VE UZLAŞTIRMA YÖNETMELİĞİNDE
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1- 14/4/2009 tarihli ve 27200 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğinin 4 üncü maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(2) Bu Yönetmelikte geçen diğer ifade ve kısaltmalar ilgili mevzuattaki anlam ve kapsama sahiptir.”
MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 21 inci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(7) Depolamalı elektrik üretim tesisleri bünyesinde tesis edilen elektrik depolama üniteleri ile üretim tesisine bütünleşik elektrik depolama üniteleri, üretim tesisinin ilgili uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri ile ilişkilendirilir.”
MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 22 nci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddenin dördüncü fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.
“(2) Bağımsız olarak yük alabilen, yük atabilen ve ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda tesis edilmiş sayaçlar vasıtasıyla uzlaştırma dönemi bazında bağımsız olarak ölçülebilen üretim, tüketim, müstakil elektrik depolama tesislerinden ya da ünitelerinden aşağıdakilerden her biri bir dengeleme birimidir:
a) Lisanslı üretim tesisleri veya bu üretim tesislerine ait üniteler.
b) Tüketimi Sistem İşletmecisi tarafından verilecek talimatlarla değiştirilebilecek ya da devreden çıkarılabilecek nitelikteki, adına kayıtlı bulunduğu piyasa katılımcısı tarafından talep edilen ve katılımı Sistem İşletmecisi tarafından uygun bulunan tüketim tesisleri.
c) Adına kayıtlı bulunduğu piyasa katılımcısı tarafından talep edilen, işletmedeki elektriksel kurulu gücü en az 10 MW ve üzeri olan ve katılımı Sistem İşletmecisi tarafından uygun bulunan müstakil elektrik depolama ünitesi veya tesisleri.”
“i) Depolamalı elektrik üretim tesisi bünyesindeki elektrik depolama üniteleri ile üretim tesisine bütünleşik elektrik depolama üniteleri için oluşturulan uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimlerinin ilişkilendirildiği uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimleri.”
MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin 30/A maddesinin on beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(15) Bir serbest tüketicinin birden fazla tedarikçi tarafından PYS üzerinden talep edilmesi durumunda ilgili tedarikçiler tarafından serbest tüketiciye bilgilendirme yapılır. Güncel ikili anlaşmanın kurulduğu tedarikçi, serbest tüketici tarafından, altıncı fıkrada tanımlanan sayaç listesi itiraz değerlendirme süresinin sonuna kadar serbest tüketici portali üzerinden seçilmek suretiyle Piyasa İşletmecisine bildirilebilir. Bu işlemin yapılabilmesi için talep sırasında girilen gerçek/tüzel kişi bilgisinin, 30/B maddesinin ikinci fıkrası kapsamında kayıtlı olan bilgilerle aynı olması gerekir. Piyasa İşletmecisi tarafından serbest tüketici, seçilen tedarikçinin portföyüne geçirilir. Belirtilen süre içerisinde herhangi bir seçim yapılmaması durumunda talepler reddedilir.”
MADDE 5- Aynı Yönetmeliğin 50 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(2) 26/11/2017 tarihli ve 30252 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Yan Hizmetler Yönetmeliğinde tanımlanan primer ve sekonder frekans kontrol rezervi tedarik sürecinin TEİAŞ sistemlerinden kaynaklı olarak saat 10:30’a kadar tamamlanamaması halinde, birinci fıkrada yer alan süreçler azami bir saat kırk beş dakika kadar ötelenir ve yeni süreçler piyasa katılımcılarına PYS aracılığı ile bildirilir.”
MADDE 6- Aynı Yönetmeliğin 69 uncu maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(10) İletim sisteminden bağlı lisanssız üreticiler; KGÜP’lerini ve emre amade kapasitelerini, Sistem İşletmecisine bildirmekle yükümlüdür. Anılan üreticilerin santrallerine ilişkin söz konusu bildirimi yapabilmelerini teminen ilgili sistemlerdeki gerekli yetkilendirme işlemi, ilgili görevli tedarik şirketleri ve/veya portföyünde bulundukları toplayıcılar tarafından gerçekleştirilir.”
MADDE 7- Aynı Yönetmeliğin 73 üncü maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(8) Dengeleme güç piyasasında Sistem İşletmecisi tarafından verilen talimatlar, depolamalı elektrik üretim tesisi bünyesindeki elektrik depolama üniteleri ile üretim tesisine bütünleşik elektrik depolama ünitelerinin ilişkilendirildiği üretim tesisine ait uzlaştırmaya esas veriş-çekiş birimi tarafından yerine getirilir.”
MADDE 8- Aynı Yönetmeliğin 75 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(2) Dengeleme birimi olup dengeleme güç piyasası kapsamında teklif sunmamış olan, dengeleme birimi olmayan üretim tesislerine sahip piyasa katılımcılarına, iletim sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi sahiplerine ve müstakil elektrik depolama tesisine sahip piyasa katılımcılarına ilgili tesisler için Sistem İşlemecisi tarafından acil durum talimatı verilebilir. Bu talimatlar için uzlaştırma fiyatı olarak, talimatın yük alma yönünde olması halinde ilgili saatte verilmiş olan yük alma talimat fiyatlarının en yükseği, talimatın yük atma yönünde olması halinde ilgili saatte verilmiş olan yük atma talimat fiyatlarının en düşüğü kullanılır ve talimatlar net talimat hacminin belirlenmesinde kullanılmak üzere kayda alınır. İlgili saatte, acil durum talimatı ile aynı yönde talimat oluşmaması durumunda, bir önceki ay aynı yönde verilmiş olan teklif fiyatlarının aritmetik ortalaması söz konusu talimatlar için uzlaştırma fiyatı olarak kullanılır. Ancak yük alma talimatları için belirlenen aritmetik ortalama fiyatın ilgili saatin piyasa takas fiyatından düşük olması veya yük atma talimatları için belirlenen aritmetik ortalama fiyatın ilgili saatin piyasa takas fiyatından yüksek olması durumunda ilgili saatin piyasa takas fiyatı, söz konusu talimatlar için uzlaştırma fiyatı olarak kullanılır.”
“(3) İletim sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi sahiplerine verilen talimatlara ilişkin oluşan tutarlar, ilgili toplayıcı ya da görevli tedarik şirketine yansıtılır. İlgili toplayıcı ya da görevli tedarik şirketi, söz konusu tutarları iletim sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi sahiplerine yansıtır.”
MADDE 9- Aynı Yönetmeliğin 76 ncı maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“(2) Sistem İşletmecisi ve dengeleme güç piyasasına katılan piyasa katılımcıları ile iletim sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi sahipleri, PYS arıza prosedürlerinin geçerli olduğu durumlarda derhal ulaşılabilecek en az bir kişiyi belirlemek, ilgili telefon ve faks numaralarını karşı tarafa sağlamak ve iletişim bilgileri değiştiğinde karşı tarafı bilgilendirmekle yükümlüdürler.”
MADDE 10- Aynı Yönetmeliğin 77 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ve aynı maddenin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“a) Piyasa katılımcıları ile iletim sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi sahipleri tarafından gün öncesi üretim/tüketim programlarının ve yük alma, yük atma tekliflerinin, emre amade kapasiteleri ile minimum kararlı üretim düzeyi değerlerinin Sistem İşletmecisine bildirilmesi,”
“(3) Piyasa katılımcıları ile iletim sisteminden bağlı lisanssız elektrik üretim tesisi sahipleri, PYS’ye erişim sağlayabilmek için gerekli önlemleri almakla yükümlüdürler. Ancak, PYS’nin işler halde olmaması durumunda bildirimler sırasıyla faks ve telefon aracılığıyla gerçekleştirilebilir. Faks ve telefon yolu ile yapılan bildirimler, Sistem İşletmecisi tarafından PYS’ye aktarılır.”
MADDE 11- Aynı Yönetmeliğin 81/A maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.
“(2) Depolamalı elektrik üretim tesisi bünyesindeki elektrik depolama ünitelerinin;
a) 9/5/2021 tarihli ve 31479 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasasında Depolama Faaliyetleri Yönetmeliğinin EK-1’inde yer aldığı şekilde çalışabilir halde tutulması,
b) Kabul tarihinden itibaren ilk beş yıl boyunca yüzde seksen beş, sonraki yıllarda yüzde seksen oranında lisansına derç edilen elektriksel kurulu güç kapasitesinde emre amade olması,
zorunludur.
(3) Fatura dönemi bazında ikinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde yer alan koşullardan birinin ondan fazla uzlaştırma döneminde sağlanmadığının tespit edilmesi halinde ilgili fatura döneminde, şebekeden çekilip elektrik depolama ünitesinde depolandıktan sonra tekrar sisteme verilen enerji de dahil olmak üzere, depolamalı elektrik üretim tesisinden sisteme verilen enerjinin tamamı ilgili katılımcının uzlaştırma hesaplamalarında dikkate alınmaz. Söz konusu enerji Yenilenebilir Enerji Kaynaklarını Destekleme Mekanizması (YEKDEM) katılımcısı görevli tedarik şirketi tarafından üretilmiş kabul edilir ve YEKDEM’e bedelsiz katkı olarak dikkate alınır.
(4) Depolamalı elektrik üretim tesisinden sisteme verilen uzlaştırmaya esas veriş miktarının sıfır olduğu uzlaştırma dönemlerinde elektrik depolama ünitelerinin ikinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde yer alan koşulları sağlamaması halinde üçüncü fıkra hükümleri uygulanmaz.